- Türklerde Şapka

Türklerin tarihinde ise şapka önemli bir yere sahiptir ve Orta Asya dönemine kadar uzanır. Genellikle postan ve keçeden yapılmıştır. Kaşgarlı Mahmut’un “Divanü Lügati’t-Türk”ünde şapka “börk” kelimesiyle, börk ise dört türüyle kayıttadır. Sukarlaç, kızıklığ, kuturma ve kıymaç. Osmanlı İmparatorluğu’nda da

1826 ‘ya kadar börk kullanılacak. Yeniçeriler tarafından sadece törenlerde “üsküf” adıyla giyilecektir. Osmanlı asker dışında, devlet ve din adamları ile padişahlar da ayrı ayrı şapkalarla tanımlar. En bilinen başlık çeşidi “kavuk” ve “külah” tır Fesin Osmanlı topraklarına gerişi 16. yüzyıldadır.  1826'dan hemen sonra, İkinci Mahmut'un yeniçeriliği kaldırması sırasında Akdeniz'de seferde olan Kaptan-I Derya

Koca Hüsrev Paşa Padişahın yeniçerilerden hiçbir eser kalmaması konusunda çaba gösterdiğini işitince, Tunus'a bir miktar fes alıp tayfalarına giydirdi.  İstanbul'a döndüğünde askerleriyle beraber padişahın huzuruna başında fes'le çıkınca, bu yenilik padişahın çok hoşuna gitti ve eski başlıkların yerini fesin almasını emretti. 

1848'de birde psükül nizamnamesi çıkartıldı, püskülün uzunluğu rengine ve ağırlığına kadar bütün ayrıntılar ortaya konuldu. Bu yeni başlığın formunu koruması için zaman zaman yapılan yenileme, fesin kalıba konulmasıydı. İzmit'te Todori adında bir Rum tarafından keşfedilen kalıplama tekniği daha sonra İstanbul'da yaygınlaştı. Sultanahmet Parkı'nın karşısındaki sıra dükkanlar ile Süleymaniye, Fatih ve Aksaray'da bulunan bir çok mağaza bu işi yapardı. Osmanlı İmparatorluğu zamanında şapkanın özel bir yeri vardı. Saray ve saraydaki yüksek rütbeli subaylar kırk üç çeşit farklı başlık giyerlerdi.Hiç kimse kendisine ait olmayan rengi ve şekli kullanamazdı. Hükümet ve devlet görevlilerine ayrılan başlık sayısı yirmi yedi idi. Sadrazamdan vezir habercisine kadar herkesi şapkalarından tanımak mümkündü.

Açık söylemek isterim. Buna 'şapka' derler" diye yaptığı konuşma Türkiye'de giyim tarzında yeni bir dönem başlatmış oldu.

Hatta akşam Ankara’ya döndüğünde kendisini karşılamaya gelenlerin tamamının şapkalı olduğu görülmüştür.. Tanzimat'la başlayıp Meşrutiyet'le artan Batıcılık akımının etkisiyle, özellikle İstanbul Pera'da, Levantenler'in ve gayrimüslimlerin öncülüğünde zaten pantalona, iskarpine, yeleğe, gömleğe rastlanmaktaydı. Hatta şapka giyen Müslüman Türkler bile vardı. Genelde erkek dünyasındaki bu durum, kadınların dünyasında ancak varlıklı, batı eğitimi almış kesimlerde görülmüştür fakat onlarda dışarıda örtünmek şartıyla.

Cumhuriyetin ilanından sonra, bütün toplumun modernleşme çabalarına şapkada dahil olacak ve 25.Kasım.1925’de Şapka Kanunu ile fes, kalpak ve sarıkların kullanılması yasaklanacaktır. Fese henüz alışmış bir toplumun şapkaya alışması pek kolay olmayacaktı, nitekim öylede oldu ve yurdun çeşitli bölgelerinde protesto olayları yaşandı.

tarzına adaptasyonunu hızlandırdı. Enstitülerde yetişen kızlar yılın modasını takip ediyorlar ve kısa saçlarını üzerine giydikleri 'cloche' yeni çan biçimindeki şapkalarıyla geziyorlardı. 

1930'lara gelindiğinde tüm batı dünyasında olduğu gibi Türkiye'de de krizin etkileri hissediliyordu. Buna paralel giyimdede yerli malına dönüş yaşanmaya başlandı ve daha ucuz bir yöntem olan hazır giyimin ilk adımları atıldı, ve artık kıyafetler de daha kadınsı ve erkesi olarak ayrılmaya başlanmasına rağmen,  şapka kadın erkek ayrımı yapmadan hükümdarlığını sürdürdü.

1940'larda İkinci Dünya Savaş'ıyla birlikte tüm dünyada olduğu gibi Türkiye'de yoksulluk yılları başladı. Tabii moda dünyasıda bundan nasibini aldı ve eskilerin yeniden değerlendirme dönemi olarak tarihe geçti. Şapka da bu arada lüks gurubuna girerek eskiye oranla şaşasını yitirmeye başlamıştı. Artık ya çok yaygınlaşan türban biçiminde eşarplar başlara sarılıyor ya da eski şapkalar el yapımı çiçekler, meyvalar veya kurdelalarla süslenip yeni hale getiriliyordu.

II.Dünya Savaşında göçler ve ekonomik zorluklar nedeniyle bu atölyelerin bir çoğu kapandı, ve maalesef şapkacılık alanında bir boşluk doğdu.Sarıyer ve